Sprzęgło bierze nisko czy sprzęgło bierze wysoko?

Na jakie forum nie trafić, zawsze znajdzie się ktoś to pyta czym różni się definicja: sprzęgło bierze nisko od sprzęgło bierze wysoko? Generalnie jest to znacząca różnica, która może dostarczyć nam wielu cennych informacji o naszym sprzęgle, a jeśli połączyć ją z tym jak ciężko pracuje pedał sprzęgła oraz jak ciężko zmienia się biegi.

  • Aby zrozumieć działanie sprzęgła oraz wynikające z tego problemy, warto wpisać, np. w serwisie YouTube: Jak działa sprzęgło? Już na podstawie krótkiego filmu zrozumiemy, kiedy sprzęgło wykonuje najcięższą pracę oraz co może się zepsuć
  • Sprawdź: kliknij tutaj aby przejść do serwisu YouTube i obejrzeć film.

Dobry mechanik nie ma problemu z identyfikacją problemów związanych z działaniem sprzęgła, gdyż w odróżnieniu od właściciela pojazdu, wsiada do samochodu pierwszy raz i od razu ocenia jak działa pedał i skrzynia biegów. Kierowcy często nie czują różnicy w zużyciu sprzęgła gdyż proces zużycia trwa, a noga kierowcy przyzwyczaja się. Zwykle zwracamy uwagę na sprzęgło, gdy silnik traci moc, rośnie spalanie lub zamiast jechać, stoimy w miejscu, zwłaszcza na wzniesieniu. Zwykle towarzyszy temu także zapach „spalenizny” a więc tak zwane spalone sprzęgło. Oczywiście do spalenia sprzęgła możemy także przyczynić się samemu.

Działanie sprzęgła, nisko lub wysoko, określa na jakiej wysokości, podczas jego odpuszczania, sprzęgło chwyci i spowoduje, że auto zacznie jechać. Oczywiście działa to w drugą stronę, gdyż wciskanie sprzęgła powoduje oczywiście że nie ma przełożenia mocy, ale o wiele łatwiej jest zbadać jego stan, kiedy mówimy o ruszaniu z miejsca.

Stoimy na parkingu, wciskamy sprzęgło do końca, wrzucamy pierwszy bieg i powoli odpuszczamy sprzęgło dodając gazu. To typowy schemat jaki przeprowadza się chcąc ruszyć samochodem do przodu:

  • Sprzęgło łapie nisko – kiedy odpuszczamy pedał sprzęgła, stopniowo koło zamachowe styka się z tarczą sprzęgłową i powoduje poruszenie pojazdu. Jeśli nasz pojazd ruszy szybko, na etapie mocnego wciśnięcia pedału sprzęgła w podłogę (a więc już po delikatnym jego odpuszczeniu), mówimy że sprzęgło łapie nisko,
  • Sprzęgło łapie wysoko – kiedy odpuszczamy pedał sprzęgła, stopniowo koło zamachowe styka się z tarczą sprzęgłową i powoduje poruszenie pojazdu. Jeśli nasz pojazd rusza późno, kiedy już prawie odpuściliśmy pedał sprzęgła, mówimy że sprzęgło łapie wysoko (zapewne ślizga się).

Sprzęgło łapie nisko to najczęściej przyczyna leżąca w kole dociskowym, docisku tarczy. Zwykle towarzyszy temu także ciężko pracujący pedał sprzęgła. Najczęściej przyczyny można szukać w problemach z hydrauliką, zapowietrzonym układzie lub usterce mechanicznej właśnie po stronie koła dociskowego. Najczęściej jednak jakakolwiek ingerencja w ten układ, kończy się wymianą sprzęgła.

Jednym z objawów nisko łapiącego sprzęgła, może być np. szarpanie podczas ruszania czy raczej zmiany z pierwszego na drugi bieg. Nisko łapiące sprzęgło to także częsty objaw wymiany sprzęgła na nowe i zastosowania zbyt mocnej sprężyny docisku.

Nisko łapiące sprzęgło nie ma większego wpływu na spalanie paliwa i zwykle poza obniżonym komfortem pracy (ciężko pracujący pedał sprzęgła) nie ma większego wpływu na mechanikę pojazdu.

Wysokie spalanie paliwa – najczęstsze przyczyny

Sprzęgło łapie wysoko to najczęściej przyczyna zużytego sprzęgła, elementów trących, które łapie późno np. z powodu wytarcia tarcz. W efekcie mówimy najczęściej o  ślizganiu się sprzęgła, a więc sytuacji, w której koło zamachowe dotyka tarczy sprzęgłowej, nie są przenoszone siły, które umożliwiłby poruszenie pojazdu w wyniku wytarcia okładzin ciernych. Mówiąc wysoko, mówimy że późno.

Gdybyśmy przełożyli tą usterkę na moment w którym jedziemy już do przodu (a nie dopiero ruszamy), wysoko oznaczało by że już po delikatnym wciśnięciu pedału sprzęgła, samochód toczy się bez sił napędowych.

Warto jednak pamiętać, że od momentu zaobserwowania wysoko łapiącego sprzęgła do momentu ślizgania się jest długa droga. Teoretycznie można powiedzieć, że wysoko łapiące sprzęgło (powiedzmy w połowie) to normalnie działające sprzęgło. Dlatego wiele osób kupując samochód przyzwyczaja się do tego aby nie wciskać sprzęgła do końca. Czego efektem jest często szybsze ujawnienie się objawów z jego ślizganiem.

Wysoko łapiące sprzęgło może mieć znaczny wpływ na spalanie paliwa. Jest to spowodowane pracą na znacznie wyższych obrotach (poprzez poślizg sprzęgła) celem rozpędzenia samochodu. W trasie przełoży się to na nieznacznie większe spalanie, ale i spore problemy z dynamiką jazdy czyli przyśpieszeniem.

Linka sprzęgła

Nim przystąpimy do próby np. regulacji linki sprzęgła (jeśli okazało by się, że sprzęgło łapie wysoko lub raz wysoko raz nisko) warto upewnić się czy w ogóle taka linka jest, czy układ sterowany jest hydraulicznie. Większość nowych sprzęgieł bazuje także na mechanizmach samoregulacji, a więc ingerencja w nie nie jest wskazana. Osobną kwestią jest to, że sprzęgło samo w sobie zużywa się, a więc regulacja linki (jeśli jest przyczyną) może jedynie przedłużyć na chwilę żywotność całego sprzęgła.

Dobra ocena diagnosty

Problemy ze sprzęgłem nie muszą wcale od razu oznaczać konieczności jego wymiany. O ile samo działanie biegów czy pedału sprzęgła, nie przekłada się na inne elementy, jak spalanie, brak mocy, itp.. Niezależnie jednak od tego czy zaobserwowaliśmy, że sprzęgło łapie wyżej lub niżej, należy być przygotowanym na to, że niebawem będzie trzeba coś z tym sprzęgłem zrobić.

Wyjątkiem od reguły może być jedynie sytuacja w której dopiero co wymieniliśmy sprzęgło, patrz wyżej.

Aby ocenić potencjalne koszty naprawy pojazdu, warto zasięgnąć porady mechanika, który po pierwsze określi co można wymienić bez wymiany całego sprzęgła (np. wysprzęglik) lub czy warto próbować odpowietrzyć układ hydrauliczny i przede wszystkim oceni efekt tych prac.

 

Ten artykuł nie wyczerpuje tematu usterek i działania sprzęgła